کسری روزانه بنزین در ایران به طور متوسط ۱۴ میلیون لیتر است. متوسط مصرف بنزین در ماه گذشته به ۱۳۴ تا ۱۳۵ میلیون لیتر در روز رسیده، در حالی که تولید روزانه حدود ۱۲۰ تا ۱۲۱ میلیون لیتر بوده است. این وضعیت نیازمند راهکارهای اساسی است.
راهکارهای موقتی و محدودیتها
برای جبران کسری بنزین، دو راهکار اصلی وجود دارد: واردات یا استفاده از ذخایر استراتژیک. با این حال، هر دو گزینه با محدودیتهایی روبرو هستند. در حال حاضر، کشور با کمبود منابع مالی برای واردات مواجه است و امکان واردات نیز به دلایل مختلف محدود است. ذخایر استراتژیک نیز دائمی نیستند و در نهایت به اتمام خواهند رسید.
ضرورت اصلاحات ریشهای و شفافیت
استاد دانشگاه صنعتی شریف، هاشم اورعی، تأکید کرده است که راهکارهای کوتاهمدت بدون اصلاح ریشهای در صنعت خودرو و سیاستگذاری حوزه سوخت، محکوم به شکست هستند. وی معتقد است که اعتماد عمومی از طریق شفافیت در برنامههای بلندمدت، شرط اصلی عبور از بحران فعلی است.
چالشهای تصمیمگیری و نیاز به شجاعت
اورعی شرایط بنزین و گازوییل در کشور را ناپایدار توصیف کرده و بیان داشته است که برای حل این وضعیت، تصمیمگیری اساسی با شجاعت، صداقت و درایت لازم است. وی دلیل عدم حل مسئله بنزین در طول سالیان گذشته را فقدان شجاعت، صداقت و درایت کافی در میان دستاندرکاران دانسته است. این وضعیت منجر به تشدید بحران در هر روز شده است.
بنبست فعلی و نگاه بلندمدت
اگر طرز تفکر در حوزه سوخت تغییر نکند و آمادگی برای اتخاذ تصمیمات سخت و درست ایجاد نشود، مسئله بنزین حادتر خواهد شد. در حال حاضر، مسئولیت این مسئله بین دولت و مجلس پاس داده میشود. اما برای حل معضلی که طی چند دهه ایجاد شده، نمیتوان تنها به راهکارهای کوتاهمدت اندیشید. ابتدا باید ریشهیابی شود که چرا کشور وارد این بنبست شده است.